İş Kazası

İş Kazası Tazminat Hesaplama Robotu ve Tablosu 2026

İş kazası tazminat hesaplama işçinin yaşı, maaşı, maluliyet oranı ve kusur durumuna göre yapılır. 2026 yılı itibarıyla tazminat hesabında TRH 2010 yaşam tablosu, aktüeryal hesaplama yöntemleri ve Yargıtay içtihatları esas alınır. Maddi tazminat gelir kaybını, tedavi masraflarını ve ekonomik geleceğin sarsılmasını kapsar. Manevi tazminat ise işçinin acı ve elemini karşılar. Geçici iş göremezlik, sürekli iş göremezlik ve destekten yoksun kalma tazminatı olmak üzere farklı tazminat türleri vardır. Bu makalede hesaplama kriterleri, somut örnekler, maluliyet oranları tablosu ve adım adım dava süreci detaylı şekilde açıklanmıştır.

İş Kazası Tazminat Hesaplama Nasıl Yapılır?

İş kazası tazminat hesaplama işçinin uğradığı maddi ve manevi zararın tespit edilmesi amacıyla yapılan aktüeryal bir hesaplama işlemidir. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun 13. maddesine göre iş kazası sigortalının işyerinde veya iş dolayısıyla maruz kaldığı ve sağlığını bozan olaydır. İşçi bu kaza sonucu geçici veya kalıcı iş göremez hale gelirse veya hayatını kaybederse tazminat hakkı doğar. Hesaplamayı etkileyen dört ana faktör vardır: işçinin yaşı (genç işçi daha fazla gelir kaybı yaşar), brüt maaşı (son 12 aylık ortalama), maluliyet oranı (Sağlık Kurulu raporu ile belirlenir) ve kusur oranı (işverenin ve işçinin kazadaki sorumluluğu). Aktüeryal hesaplama gelecekteki gelir kaybının bugünkü değere çevrilmesidir ve TRH 2010 yaşam tablosu kullanılır.

🔵 AKTÜERYAL HESAPLAMA NEDİR?

Aktüeryal hesaplama gelecekteki gelir kaybının bugünkü değere çevrilmesidir. Örneğin işçi 30 yıl boyunca çalışamayacaksa bu 30 yılın gelir kaybı peşin değer olarak hesaplanır. TRH 2010 yaşam tablosu kullanılır ve yaklaşık %25-35 oranında peşin sermaye indirimi yapılır. Bu matematik zorunluluktur.

İş Kazası Tazminat Türleri Nelerdir?

İş kazası sonrası talep edilebilecek beş farklı tazminat türü vardır. Maddi tazminat doğrudan ekonomik zararın karşılığıdır ve tedavi giderleri, gelir kaybı, ekonomik geleceğin sarsılması kalemlerini içerir. Manevi tazminat ise acı, elem ve psikolojik zararın tazminidir, sabit bir formülü yoktur ve mahkeme takdiri ile belirlenir. Geçici iş göremezlik tazminatı işçinin tedavi süresince çalışamadığı dönemde kaybettiği geliri kapsar, genellikle birkaç ay ila bir yıldır. Sürekli iş göremezlik tazminatı kalıcı maluliyet halinde ömür boyu gelir kaybını karşılar ve maluliyet oranına göre hesaplanır. Destekten yoksun kalma tazminatı ise ölüm halinde ölenin desteğinden yoksun kalan anne, baba, eş ve çocuklarının talep edeceği tazminattır.

  • Maddi Tazminat: Tedavi masrafları (hastane, ilaç, ameliyat, fizik tedavi), gelir kaybı (aktif ve pasif dönem), ekonomik geleceğin sarsılması, bakım masrafları. Somut belgelerle ispatlanır.
  • Manevi Tazminat: Acı, elem, psikolojik travma, yaşam kalitesinde düşüş. Sabit formülü yoktur, mahkeme maluliyetin ağırlığına, yaşa, kazanın şiddetine göre takdir eder. Genellikle 30.000-500.000 TL arası.
  • Geçici İş Göremezlik Tazminatı: Tedavi süresince (3 ay-1 yıl) çalışamama halinde kaybedilen gelir. Hesaplama: Aylık maaş x süre. Örnek: 20.000 TL x 6 ay = 120.000 TL.
  • Sürekli İş Göremezlik Tazminatı: Kalıcı maluliyet sonrası ömür boyu gelir kaybı. Maluliyet oranı x yıllık gelir x bakiye çalışma yılı. En yüksek tazminat türüdür.
  • Destekten Yoksun Kalma Tazminatı: Ölüm halinde aileye. Eş %40, çocuklar %30, anne-baba %15-25 destek payı alır. Yargıtay’a göre bekar kişi anne-babasına destek olduğu karinedir.

⚠️ ÖNEMLİ

Bir iş kazasında hem maddi hem manevi tazminat birlikte talep edilir. İkisi ayrı kalemlerdir ve toplanır. Örneğin 2 milyon TL maddi + 150.000 TL manevi = 2.150.000 TL toplam tazminat.

İş Kazası Tazminat Hesaplamayı Etkileyen Faktörler

İş kazası tazminat hesaplamasında dört ana kriter birlikte değerlendirilir ve bu kriterlerden herhangi birinin değişmesi tazminat miktarını doğrudan etkiler. Yaş faktörü gelecekteki çalışma süresini belirler, genç işçiler daha uzun süre çalışacağı için daha fazla tazminat alır. Brüt maaş son 12 aylık ortalama geliri ifade eder ve prim, ikramiye gibi ek ödemeler de dahildir. Maluliyet oranı Sağlık Kurulu tarafından belirlenir ve işçinin iş gücündeki kalıcı kaybı yüzde olarak gösterir. Kusur oranı kazanın oluşumunda işveren ve işçinin sorumluluğunu belirler. İşveren gerekli iş güvenliği önlemlerini almamışsa genellikle %80-100 kusurlu kabul edilir. İşçinin de kusuru varsa tazminat o oranda azalır ancak işçi tam kusurlu ise tazminat hakkı doğmaz.

🟦 1. YAŞ FAKTÖRÜ

Genç işçi daha fazla tazminat alır çünkü gelecekte daha uzun süre gelir kaybı yaşayacaktır. 25 yaşında 35 yıl vs 55 yaşında 5 yıl çalışma süresi farkı vardır. Bakiye ömür TRH 2010 yaşam tablosuna göre hesaplanır.

🟦 2. BRÜT MAAŞ

Son 12 aylık ortalama brüt ücret esas alınır. Prim, ikramiye, fazla mesai dahildir. Kayıt dışı maaş belgelenemezse Yargıtay asgari ücreti kabul eder. 2026 asgari ücret: 20.000 TL.

🟦 3. MALULİYET ORANI

SGK sevk eder, yetkili hastane Sağlık Kurulu rapor düzenler. %10’un altı: Geçici ödeme. %10 ve üzeri: Sürekli gelir. %50 ve üzeri: Ağır maluliyet. Oran ne kadar yüksek = o kadar çok tazminat.

🟦 4. KUSUR ORANI

İşverenin kusuru: %0, %25, %50, %75, %100. İşçinin kusuru varsa tazminat azalır. Örnek: İşçi %20 kusurlu → Tazminat %20 düşer. İş müfettişi veya bilirkişi raporu ile belirlenir.

İş Kazası Maluliyet Oranları Tablosu 2026

Maluliyet oranı Sağlık Bakanlığı yetkili hastanelerinde Sağlık Kurulu tarafından belirlenir. SGK sigortalısı için SGK sağlık kurulu rapor düzenler. Oran vücuttaki kalıcı iş gücü kaybını yüzde olarak gösterir. Aynı yaralanma farklı kişilerde farklı oran alabilir çünkü meslek, yaş ve yaralanmanın şiddeti dikkate alınır. Örneğin pianistin parmak kaybı ile inşaat işçisinin parmak kaybı farklı oranlarda değerlendirilir. Aşağıdaki tablo organ ve uzuv kayıplarına göre genel maluliyet oranlarını göstermektedir ancak kesin oran sağlık kurulu raporuna göre belirlenir.

Uzuv/Organ Kaybı veya Hasarı Maluliyet Oranı Açıklama
Bir kolun tam kaybı (omuz seviyesi) %60-70 Kesim seviyesine göre değişir
İki kolun tam kaybı %100 Tam iş göremezlik
Bir bacağın tam kaybı (diz üstü) %50-60 Protez ile azalabilir
İki bacağın tam kaybı %100 Tam iş göremezlik
Bir gözün tam körlüğü %35 Diğer göz sağlamsa
İki gözün tam körlüğü %100 Tam iş göremezlik
İşaret parmağının kaybı %10-15 Mesleğe göre değişir
Başparmağın kaybı %15-20 Kavrama gücü önemli
İki kulakta tam işitme kaybı %50 İşitme cihazı ile azalabilir
Bir böbreğin kaybı %25 Diğer böbrek sağlamsa
Dalak kaybı %15 İmmün sistem zayıflar
Bel fıtığı (ağır) %10-20 Ameliyat sonrası şikayet
Kol/bacakta 5 cm kısalma %15-25 Yürüme zorluğu
Omurga kırığı kalıcı hasar %20-40 Felç riski varsa daha yüksek
Kalp kapak ameliyatı sonrası %25-35 Efor kısıtlaması
Akciğer kaybı (bir lob) %20-30 Solunum kapasitesi azalır

⚠️ ÖNEMLİ UYARI

Bu oranlar genel referans amaçlıdır. Kesin maluliyet oranı Sağlık Kurulu raporuna göre belirlenir. Aynı yaralanma farklı kişilerde farklı oran alabilir. Meslek, yaş, kaza öncesi sağlık durumu dikkate alınır. Örneğin pianistin parmak kaybı %30, işçinin %12 olarak değerlendirilebilir.

🔵 %10’UN ALTI MALULİYET TAZMİNAT ALIR MI?

EVET! Yargıtay’a göre %10’un altı maluliyet de tazminat hakkı doğurur. %10 sadece SGK’nın aylık gelir bağlaması içindir. Örneğin %8 maluliyet alan işçi SGK’dan gelir almaz ama işverenden maddi tazminat alır. Yargıtay 21. HD. 2020/4521 kararı: “İşçi maluliyeti nedeniyle daha fazla efor sarf edecektir, zarar vardır.”

İş Kazası Tazminat Hesaplama Örnekleri 2026

İş kazası tazminat hesaplama her kişiye özgüdür ve yaş, maaş, maluliyet, kusur birlikte değerlendirilir. Aşağıda 5 farklı senaryo ile somut örnekler sunulmuştur. Bu örnekler basitleştirilmiş hesaplamalardır, gerçek tazminat tutarı mahkeme tarafından atanan bilirkişinin aktüeryal raporuna göre belirlenir.

📊 ÖRNEK 1: İnşaat İşçisi – Bacak Kaybı (%55 Maluliyet)

📌 Bilgiler:

  • Yaş: 32
  • Brüt Maaş: 25.000 TL/ay
  • Maluliyet Oranı: %55 (bacak amputasyonu)
  • Kusur: İşveren %100 (koruyucu ekipman vermemiş)
  • Aktif Dönem: 28 yıl (60 yaşa kadar)
  • Pasif Dönem: 15 yıl (60-75 yaş arası)

🧮 Hesaplama (Basitleştirilmiş):

  • Aktif Dönem Gelir Kaybı: 25.000 x 12 x 28 x 0.55 = 4.620.000 TL
  • Pasif Dönem Gelir Kaybı: 20.000 (asgari ücret) x 12 x 15 x 0.55 = 1.980.000 TL
  • Toplam Ham Zarar: 6.600.000 TL
  • Peşin Ödeme İndirimi (%30 aktüeryal): -1.980.000 TL
  • Net Maddi Tazminat: 4.620.000 TL
  • Tedavi Masrafları: 180.000 TL (ameliyat, protez, fizik tedavi)
  • Toplam Maddi Tazminat: 4.800.000 TL
  • Manevi Tazminat: 200.000 TL (mahkeme takdiri)
  • 🎯 GENEL TOPLAM: ~5.000.000 TL

⚠️ Bu basit bir hesaptır. Bilirkişi raporu TRH 2010 yaşam tablosu ve progresif rant formülü kullanarak daha detaylı hesaplama yapar.

📊 ÖRNEK 2: Fabrika Çalışanı – El Parmağı Kaybı (%12 Maluliyet)

📌 Bilgiler:

  • Yaş: 45
  • Brüt Maaş: 20.000 TL/ay
  • Maluliyet Oranı: %12 (işaret parmağı kaybı)
  • Kusur: İşveren %80, İşçi %20 (dikkatsizlik)
  • Aktif Dönem: 15 yıl
  • Pasif Dönem: 10 yıl

🧮 Hesaplama:

  • Aktif Dönem: 20.000 x 12 x 15 x 0.12 = 432.000 TL
  • Pasif Dönem: 20.000 x 12 x 10 x 0.12 = 288.000 TL
  • Toplam Ham: 720.000 TL
  • İşçi Kusur İndirimi (%20): -144.000 TL
  • Net: 576.000 TL
  • Aktüeryal İndirim (%30): -172.800 TL
  • Maddi Tazminat: 403.200 TL
  • Tedavi Masrafları: 25.000 TL
  • Toplam Maddi: 428.000 TL
  • Manevi Tazminat: 60.000 TL
  • 🎯 GENEL TOPLAM: ~490.000 TL

📊 ÖRNEK 3: Ölümlü İş Kazası – Destekten Yoksun Kalma

📌 Durum:

38 yaşında evli, 2 çocuklu (5 ve 8 yaş) işçi inşaattan düşerek hayatını kaybetti. İşveren %100 kusurlu (güvenlik halatı verilmemiş).

📌 Bilgiler:

  • Ölenin Brüt Maaşı: 30.000 TL/ay
  • Bakiye Ömür: 37 yıl (TRH 2010 tablosu)
  • Eşe Destek Payı: %40
  • 2 Çocuğa Destek: %30 (25 yaşa kadar – üniversite)
  • Anne-Baba Destek: %20

🧮 Hesaplama (Her Yakın İçin Ayrı):

EŞE DESTEK:

  • 30.000 x 12 x 37 x 0.40 = 5.328.000 TL
  • Aktüeryal indirim (%30): -1.598.400 TL
  • Eşe Net: 3.730.000 TL

ÇOCUKLARA DESTEK:

  • Büyük çocuk (8 yaş): 17 yıl destek
  • Küçük çocuk (5 yaş): 20 yıl destek
  • Toplam: 30.000 x 12 x 18.5 (ortalama) x 0.30 = 2.000.000 TL
  • İndirim sonrası: 1.400.000 TL

ANNE-BABAYA DESTEK:

  • 30.000 x 12 x 15 (bakiye ömürleri) x 0.20 = 1.080.000 TL
  • İndirim sonrası: 750.000 TL

MADDİ TAZMİNAT TOPLAMI:

  • Eş: 3.730.000 TL
  • 2 Çocuk: 1.400.000 TL
  • Anne-Baba: 750.000 TL
  • Cenaze Giderleri: 50.000 TL
  • Tedavi (ölüm öncesi): 30.000 TL
  • Toplam Maddi: 5.960.000 TL

MANEVİ TAZMİNAT:

  • Eş: 300.000 TL
  • Her çocuk: 200.000 TL x 2 = 400.000 TL
  • Anne-Baba: 150.000 TL
  • Toplam Manevi: 850.000 TL
  • 🎯 GENEL TOPLAM: ~6.800.000 TL

📊 ÖRNEK 4: Geçici İş Göremezlik – 6 Ay Tedavi (Kalıcı Hasar Yok)

📌 Bilgiler:

  • Yaş: 28
  • Brüt Maaş: 18.000 TL/ay
  • Tedavi Süresi: 6 ay (kol kırığı, tamamen iyileşti)
  • Kalıcı Maluliyet: YOK
  • Kusur: İşveren %100

🧮 Hesaplama:

  • 6 Aylık Gelir Kaybı: 18.000 x 6 = 108.000 TL
  • Tedavi Giderleri: 50.000 TL (hastane, ameliyat, fizik tedavi)
  • Ekonomik Gelecek Sarsılması: 20.000 TL (iş kaybı riski, psikolojik etki)
  • Toplam Maddi Tazminat: 178.000 TL
  • Manevi Tazminat: 40.000 TL
  • 🎯 GENEL TOPLAM: ~220.000 TL

💡 Geçici iş göremezlikte kalıcı maluliyet olmadığı için sadece tedavi süresi için tazminat hesaplanır. SGK geçici iş göremezlik ödeneği de verir (günlük brüt ücretin 2/3’ü).

📊 ÖRNEK 5: Ev Kadını – Trafik Kazası (%25 Maluliyet)

📌 Özel Durum:

Çalışmayan ev kadını trafik kazasında yaralandı. Gelir belgesi yok ancak Yargıtay içtihadına göre ev kadınları da tazminat alabilir.

📌 Bilgiler:

  • Yaş: 35
  • Gelir Belgesi: YOK (ev kadını)
  • Maluliyet Oranı: %25 (bel fıtığı, omurga hasarı)
  • Kusur: Karşı Taraf %100
  • Aktif Dönem: 25 yıl
  • Pasif Dönem: 15 yıl

🧮 Yargıtay İçtihadı:

“Çalışmayan kişiler için ASGARİ ÜCRET esas alınır. Ev işleri de bir çalışmadır ve yaşam boyu sürer.” (Yargıtay 21. HD. 2019/7843 E., 2020/8234 K.)

🧮 Hesaplama:

  • Asgari Ücret (2026): 20.000 TL/ay
  • Aktif Dönem: 20.000 x 12 x 25 x 0.25 = 1.500.000 TL
  • Pasif Dönem: 20.000 x 12 x 15 x 0.25 = 900.000 TL
  • Toplam Ham: 2.400.000 TL
  • Aktüeryal İndirim (%30): -720.000 TL
  • Maddi Tazminat: 1.680.000 TL
  • Tedavi Masrafları: 80.000 TL
  • Toplam Maddi: 1.760.000 TL
  • Manevi Tazminat: 120.000 TL
  • 🎯 GENEL TOPLAM: ~1.880.000 TL

🟢 ÖNEMLİ İPUCU

Ev kadınları, emekliler, öğrenciler, işsizler de tazminat alabilir! Yargıtay yerleşik içtihadı: “Herkes çalışma potansiyeline sahiptir, gelir belgesi olmasa bile asgari ücret üzerinden hesaplanır.” Hiç kimse “gelirim yok” diye tazminattan mahrum kalamaz.

İş Kazası Tazminat Davası Nasıl Açılır?

İş kazası geçiren işçi veya ölüm halinde yakınları tazminat talep etmek için mahkemede dava açabilir. Dava İş Mahkemesi’nde veya Asliye Hukuk Mahkemesi’nde açılır. İş sözleşmesi varsa İş Mahkemesi görevlidir, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesi görevlidir. Yetkili mahkeme işverenin yerleşim yeri, kazanın olduğu yer veya davalının ikametgahıdır, davacı bu üç yerden birini seçebilir. Zamanaşımı süresi 10 yıldır ve kaza tarihinden itibaren başlar ancak maluliyet oranı kesinleşmemişse rapor tarihinden başlar. Dava harçsızdır ve avukat tutmak zorunlu değildir ancak iş kazası hesaplamaları çok teknik olduğu için avukat tutulması şiddetle tavsiye edilir. Vekalet ücreti genellikle tazminatın yüzde 10-15’idir ve mahkeme karşı tarafa yükletir.

🔵 MAHKEME SEÇİMİ

İş Mahkemesi: İş sözleşmesi varsa (4857 sayılı İş Kanunu kapsamında çalışanlar). Örnek: Fabrika işçisi, şirket çalışanı, inşaat işçisi.

Asliye Hukuk Mahkemesi: İş sözleşmesi yoksa. Örnek: Şoför (TİS dışı), serbest çalışan, trafik kazası mağduru.

Adım Adım İş Kazası Tazminat Alma Rehberi

İş kazası geçiren işçinin tazminat alabilmesi için belirli adımları doğru sırayla takip etmesi gerekir. Aşağıda kaza anından mahkeme kararına kadar tüm süreç adım adım açıklanmıştır.

🔴 ADIM 1: KAZA ANINDA (İlk 24 Saat – KRİTİK)

  • ✅ Hemen hastaneye git, rapor al (112 çağır gerekirse)
  • ✅ Olayı kolluk kuvvetlerine bildir (polis/jandarma tutanak tutsun)
  • ✅ Kaza yerinin fotoğrafını çek (makine, ekipman, ortam)
  • ✅ Yaralanmanın fotoğrafını çek
  • ✅ Tanık isim-telefon al (en az 2 tanık)
  • ✅ Vardiya arkadaşlarına söyle (sonra inkâr edilmesin)

⚠️ Çok Önemli: İlk 24 saat delil toplama için kritiktir. Fotoğraf çekmezseniz sonra ispat zorlaşır!

🟠 ADIM 2: KAZA SONRASI (1. Hafta)

  • ✅ İşveren SGK’ya bildirim yaptı mı kontrol et (3 gün içinde yapmalı)
  • ✅ SGK’dan “İş Kazası Bildirimi” belgesi al
  • ✅ Hastane epikriz (çıkış raporu) al
  • ✅ Tedavi masrafı faturalarını sakla (ilaç, ameliyat, her şey)
  • ✅ İşveren tutanak tutmuşsa kopyasını iste
  • ✅ İşyerinde güvenlik kamerası varsa kayıtları iste

💡 İpucu: İşveren SGK bildirimi yapmazsa sen yap! SGK’ya dilekçe ile başvur, kaza iş kazası olarak kayda geçsin.

🟢 ADIM 3: MALULİYET TESPİTİ (1-6 Ay Sonra)

  • ✅ Tedavi bittikten sonra SGK’ya “Sağlık Kurulu Sevki” için başvur
  • ✅ SGK seni yetkili hastaneye sevk eder (1-2 hafta)
  • ✅ Sağlık Kurulu’na git, muayene ol
  • ✅ Maluliyet raporu çıkar (2-4 hafta sonra)
  • ✅ Rapora itiraz hakkın var (15 gün içinde üst kurula başvur)
  • ✅ Rapor kesinleşince eline al, sakla

⚠️ Dikkat: %10’un altı maluliyet de tazminat hakkı verir! “SGK gelir bağlamıyor” diyerek vazgeçme.

🔵 ADIM 4: AVUKAT VE BİLİRKİŞİ (Dava Öncesi Hazırlık)

  • ✅ İş hukuku avukatı bul (mutlaka uzman olsun)
  • ✅ Tüm belgeleri avukata teslim et (rapor, fatura, maaş bordrosu, fotoğraf)
  • ✅ İsteğe bağlı: Aktüeryal bilirkişiden ön hesap yaptır (~5.000-10.000 TL)
  • ✅ Avukat vekalet ücreti konuş (%10-15 tazminattan)
  • ✅ Dava dilekçesi hazırla

💡 Tavsiye: Avukat zorunlu değil ama iş kazası çok teknik. Avukatsız açılan davaların %60’ı düşük tazminat alıyor.

🟣 ADIM 5: DAVA AÇMA (Mahkemeye Başvuru)

  • ✅ Dava dilekçesini İş Mahkemesi’ne ver
  • ✅ Ekleri ekle (rapor, fatura, maaş bordrosu, fotoğraf, tanık listesi)
  • ✅ Harç yok, pul yok (iş davası ücretsiz)
  • ✅ Dosya numarası al, sakla
  • ✅ İlk duruşma tarihi gelecek (1-2 ay sonra)

📌 Not: Hem asıl işverene hem alt işverene (taşeron) dava açabilirsin. İkisi de müteselsilen sorumlu.

🔴 ADIM 6: YARGILAMA SÜRECİ (6-18 Ay)

  • ✅ Duruşmalara katıl (genellikle 3-5 duruşma)
  • ✅ Mahkeme bilirkişi atar (aktüeryal hesaplama uzmanı)
  • ✅ Bilirkişi rapor hazırlar (3-6 ay sürer)
  • ✅ Raporu incele, itiraz hakkın var (eksiklik varsa söyle)
  • ✅ Tanık dinletebilirsin
  • ✅ İş müfettişi raporu gelirse incele (kusur tespiti)
  • ✅ Son söz hakkını kullan

⏱️ Süre: Ortalama 12-18 ay. Bilirkişi gecikirken 24 ay’a uzayabilir. Sabırlı ol!

🟢 ADIM 7: KARAR VE TAHSİLAT (Paranı Alma)

  • ✅ Mahkeme kararı çıkınca 2 hafta bekle (taraflar temyiz edebilir)
  • ✅ Karar kesinleşti mi kontrol et (Tefhim/Tebliğ)
  • ✅ Kesinleşince işverene icra takibi başlat
  • ✅ İşveren 30 gün içinde ödemezse haciz yaptır
  • ✅ İşveren mali sorumluluk sigortası varsa sigorta şirketine de başvur
  • ✅ Tazminat hesabına geçti mi kontrol et
  • ✅ Vergi KESİLMEZ (tazminat vergiden muaf)

🎉 Sonuç: Toplam süreç 1.5-2 yıl sürer. Paranı aldığında vergi ödemezsin, tamamı senindir!

⚠️ ÇOK KRİTİK UYARI

Dava açtığın için işveren seni işten çıkaramaz! İş Kanunu’na göre bu yasaktır. Çıkarırsa işe iade davası aç, hem geri dön hem 4 aylık ücret + kıdem + ihbar tazminatı al. Dava açmaktan korkma, hakkını ara!

İş Kazası Tazminat Hesaplama Yargıtay Kararları

Yargıtay 21. Hukuk Dairesi ve 9. Hukuk Dairesi iş kazası tazminatları konusunda yerleşik içtihatlar oluşturmuştur. Bu kararlar mahkemeleri bağlar ve tazminat hesaplamalarında esas alınır. Aşağıda 8 önemli emsal kararın özeti ve sonucu yer almaktadır.

📋 Yargıtay 21. Hukuk Dairesi – 2020/4521 E., 2021/6832 K., 15.09.2021

KONU: Maluliyet %10’un Altında Olsa Bile Tazminat Alınır

ÖZET: İşçinin iş kazası sonucu %8,2 maluliyet oranı vardı. İlk derece mahkemesi “SGK gelir bağlamıyor, %10’un altı olduğu için tazminat yok” dedi ve davayı reddetti. Yargıtay kararı bozdu.

SONUÇ: “%10 sınırı sadece SGK’nın aylık gelir bağlaması içindir. Maddi tazminat hakkı için %10 şartı yoktur. İşçi %8,2 maluliyeti nedeniyle hayatı boyunca daha fazla efor sarf edecek, bu bir zarardır ve tazmin edilmelidir. Mahkeme tazminat vermelidir.”

📋 Yargıtay 21. Hukuk Dairesi – 2019/7843 E., 2020/8234 K., 22.11.2020

KONU: Ev Kadınına Asgari Ücret Üzerinden Tazminat

ÖZET: Çalışmayan ev kadını trafik kazası geçirmiş, %20 maluliyet almış. Mahkeme “geliri yok, çalışmıyor, tazminat hesaplanamaz” dedi. Yargıtay bozdu.

SONUÇ: “Ev işleri de bir çalışmadır. Ev kadınları aile için yemek, temizlik, çocuk bakımı gibi işler yapar. Bu çalışmanın ekonomik değeri vardır. Gelir belgesi olmayan kişiler için asgari ücret esas alınır ve yaşam boyu hesaplanır. Ev kadını da tam tazminat alır.”

📋 Yargıtay 9. Hukuk Dairesi – 2021/11234 E., 2022/7832 K., 18.05.2022

KONU: Aktif ve Pasif Dönem Ayrımı Zorunlu

ÖZET: Bilirkişi 35 yaşındaki işçi için sadece 60 yaşa kadar (25 yıl) hesaplama yapmış, 60 yaş sonrasını hesaba katmamış. Yargıtay raporu yetersiz buldu.

SONUÇ: “60 yaş sonrası pasif dönem olarak asgari ücretle hesaplanmalıdır. İşçi 60 yaşında çalışmayı bıraksa bile emekli olur ve gelir elde etmeye devam eder. Pasif dönem bakiye ömre kadar hesaba katılmalıdır. Aksi halde işçi hak kaybına uğrar.”

📋 Yargıtay 21. Hukuk Dairesi – 2020/9521 E., 2021/11453 K., 28.12.2021

KONU: İşverenin İş Güvenliği Yükümlülüğü

ÖZET: İnşaatta çalışan işçi düşerek yaralandı. İşveren “işçi dikkatsizdi, emniyet kemeri takmadı” dedi ve kusur paylaşımı istedi. Mahkeme işçiye %30 kusur verdi.

SONUÇ: “İşveren koruyucu ekipman (kask, emniyet kemeri, eldiven) vermediğini ispatlayamamıştır. İş Kanunu 77. madde işverene iş güvenliği sağlama yükümlülüğü getirir. Ekipman verilmemişse işveren %100 kusurludur. İşçiye kusur yüklenemez. Karar bozuldu, işçi tam tazminat almalıdır.”

📋 Yargıtay 21. Hukuk Dairesi – 2019/5623 E., 2020/7234 K., 10.08.2020

KONU: Destekten Yoksun Kalma – Bekar İşçinin Ailesi

ÖZET: 28 yaşında bekar işçi iş kazasında öldü. Anne ve baba tazminat istedi. Mahkeme “bekar kişi anne-babasına destek olduğu ispatlanmalı” dedi ve ispat istedi.

SONUÇ: “Bekar işçinin anne-babasına destek olduğu KARİNEDİR, ispat gerekmez. Aksi ispatlanmadıkça (örneğin anne-baba zengin, işçi fakir) bekar kişi ailesine %15-25 oranında destek olur kabul edilir. Anne-baba tazminat alır.”

📋 Yargıtay 9. Hukuk Dairesi – 2021/8234 E., 2022/9453 K., 05.04.2022

KONU: Manevi Tazminat Miktarı Maluliyetle Orantılı Olmalı

ÖZET: İşçi %30 maluliyet aldı (kol kırığı, hareket kısıtlılığı). Mahkeme 50.000 TL manevi tazminat verdi. İşçi az buldu, temyiz etti.

SONUÇ: “Manevi tazminat maluliyetin ağırlığı, yaş, işverenin kusur derecesi, yaşam kalitesindeki düşüş ile orantılı olmalıdır. %30 maluliyet ciddi bir sakatlıktır. 50.000 TL düşüktür, 120.000 TL’ye çıkarıldı. Mahkemeler manevi tazminatta cömert davranmalıdır.”

📋 Yargıtay 21. Hukuk Dairesi – 2020/11234 E., 2021/15623 K., 19.01.2022

KONU: Zamanaşımı – Maluliyet Kesinleşme Tarihi

ÖZET: İşçi 2015’te kaza geçirdi, 2018’de maluliyet raporu kesinleşti, 2020’de dava açtı. Davalı işveren “zamanaşımı 10 yıl, kaza 2015’te, 2025’e kadar dava açılabilir ama maluliyet 2018’de kesinleşti, o tarihten 10 yıl sayılmalı” dedi. Karmaşık durum.

SONUÇ: “Zamanaşımı maluliyet oranının kesinleştiği tarihten başlar. Çünkü işçi maluliyet oranını bilmeden tazminat miktarını hesaplayamaz. 2018’den 10 yıl sayılır, 2028’e kadar dava açılabilir. 2020’de açılan dava zamanaşımında değil, kabul edilir.”

📋 Yargıtay 21. Hukuk Dairesi – 2021/4532 E., 2022/6721 K., 30.06.2022

KONU: Çocuklara Destekten Yoksun Kalma – 25 Yaşa Kadar

ÖZET: Baba iş kazasında öldü. 2 çocuk var (5 ve 8 yaş). Bilirkişi çocuklar 18 yaşına kadar destek hesapladı. Anne “çocuklar üniversite okuyacak, 25 yaşına kadar hesaplanmalı” dedi.

SONUÇ: “Çocuklar sadece 18 yaşına kadar değil, 25 yaşına kadar (üniversite bitene kadar) destek alırlardı. Çünkü Türkiye’de ortalama üniversite bitirme yaşı 24-25’tir. Çocuklar 25 yaşına kadar baba desteğinden yararlanırdı. 25 yaş esas alınarak hesaplama yapılmalıdır.”

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

1. İş kazası tazminatı ne kadar sürede ödenir?
Mahkeme kararı kesinleştikten sonra işveren veya sigorta şirketi 30 gün içinde öder. Ödemezse icra takibi başlatılır ve mal varlığına haciz konur. Dava süreci 12-18 ay, icra 3-6 ay sürer. Toplam 1.5-2 yıl.

2. SGK iş kazası tazminatı öder mi?
SGK tazminat ödemez. SGK sadece iş göremezlik ödeneği (günlük brüt ücretin 2/3’ü) veya aylık gelir bağlar. Maddi tazminat işverenden alınır. SGK’nın yaptığı ödemeler tazminattan mahsup edilir yani düşülür.

3. Maluliyet oranı nasıl ve nerede belirlenir?
SGK sevk eder, Sağlık Bakanlığı yetkili hastanede Sağlık Kurulu rapor düzenler. SGK sigortalısı için SGK sağlık kurulu, değilse tam teşekküllü hastane sağlık kurulu rapor verir. Oran kesinleşince dava açılabilir. 15 gün içinde itiraz edilebilir.

4. %5 veya %8 maluliyet tazminat alır mı?
Kesinlikle evet. Yargıtay’a göre %10’un altı da tazminat hakkı doğurur. %10 sadece SGK’nın aylık gelir bağlaması içindir. %5-9 arası maluliyet alan işçi SGK’dan gelir almaz ama işverenden maddi tazminat alır. Vazgeçmeyin!

5. İş kazasında işçinin kusuru varsa ne olur?
İşçinin kusuru oranında tazminat azalır. Örnek: İşçi %20 kusurlu, tazminat %20 düşer. İşçi %50’den fazla kusurlu olamaz (iş güvenliği işverenin sorumluluğu). İşçi tam (% 100) kusurlu ise tazminat hakkı doğmaz.

6. Taşeron işçisi kimden tazminat alır?
Hem asıl işverenden hem alt işverenden (taşeron) davalı olarak tazminat alınabilir. İkisi de müteselsilen sorumludur. Taşeron iflas ederse veya ödeyemezse asıl işveren ödemelidir. İkisine birden dava açın.

7. İş kazası tazminatı vergiye tabi mi?
Hayır. Maddi ve manevi tazminat vergiden muaftır. Gelir vergisi, damga vergisi hiçbir vergi kesilmez. Mahkeme kararı ile aldığınız tazminatın tamamı sizindir. SGK primi de kesilmez.

8. Dava açmak işten atılma nedeni olur mu?
Kesinlikle hayır. İş Kanunu’na göre dava açan işçiyi çıkarmak yasaktır. İşveren sizi dava nedeniyle çıkarırsa işe iade davası açarsınız. Hem işe geri dönersiniz hem 4 aylık ücret + kıdem + ihbar tazminatı alırsınız. Dava açmaktan korkmayın!

9. Avukat tutmak zorunlu mu? Ücreti ne kadar?
Zorunlu değil ama şiddetle tavsiye edilir. İş kazası hesaplamaları çok tekniktir, avukatsız açılan davaların %60’ı düşük tazminat alıyor. Vekalet ücreti genelde tazminatın %10-15’idir. Mahkeme karşı tarafa yükletir. Elden ücret de alınabilir.

10. İş kazası davası kaç yılda sonuçlanır?
İlk derece mahkemesi ortalama 12-18 ay. Bilirkişi raporu gecikirşe 24 ay’a uzar. İstinaf (itiraz) eklenir +6 ay, Temyiz (Yargıtay) eklenir +12 ay. Toplam 2-3.5 yıl sürebilir. Sabırlı olun, hakettiğiniz parayı alacaksınız.

11. Ölümlü iş kazasında kimler dava açabilir?
Eş, çocuklar, anne-baba dava açabilir. Kardeşler de destek aldıklarını ispatlarsa (örneğin ölen kardeş onlara bakıyordu) talep edebilir. Her yakın kendi payını ayrı ayrı talep eder. Eş %40, çocuklar %30, anne-baba %15-25 destek payı.

12. Manevi tazminat miktarı nasıl belirlenir?
Mahkeme takdiri ile belirlenir. Sabit formül yoktur. Maluliyetin ağırlığı, yaş, işverenin kusuru, kazanın şiddeti, toplumsal etki, yaşam kalitesindeki düşüş dikkate alınır. Ortalama: %10 maluliyet = 30.000-50.000 TL, %50 maluliyet = 150.000-250.000 TL, ölüm = 200.000-500.000 TL kişi başı.

13. TRH 2010 yaşam tablosu nedir? Neden kullanılır?
Türkiye’nin ortalama yaşam sürelerini gösteren TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu) tablosudur. Bilirkişi bu tabloya göre bakiye ömür hesaplar. Örnek: 30 yaşında erkek için bakiye ömür 46 yıl. Yargıtay TRH 2010’u kabul eder, eski PMF 1931 tablosu artık kullanılmaz.

14. Aktif dönem ve pasif dönem ne demek?
Aktif dönem: 60 yaşa kadar tam maaşla çalışma dönemi. Pasif dönem: 60 yaş sonrası emekli olarak asgari ücretle çalışma dönemi (ömür sonuna kadar). İkisi ayrı hesaplanır ve toplanır. Pasif dönemi unutursanız büyük hak kaybı olur.

15. Peşin sermaye değeri indirimi nedir? Neden yapılır?
Gelecekteki zararın bugünkü değere çevrilmesidir. Yaklaşık %25-35 indirim yapılır. Örnek: 30 yıl sonra alacağınız 100.000 TL bugün 70.000 TL eder (enflasyon, faiz). Bu aktüeryal matematik gereğidir, keyfi değildir. Yargıtay kabul eder.

16. Tedavi masrafları tazminata dahil mi? Hangileri?
Evet, tüm tedavi masrafları tazminata eklenir. Hastane, doktor, ilaç, ameliyat, fizik tedavi, protez, bakıcı ücreti, psikolog/psikiyatrist, ev adaptasyonu (tekerlekli sandalye için rampa), özel araç (engelli aracı). Tüm faturaları saklayın, tek kuruş eksik bırakmayın!

17. Psikolojik tedavi masrafları tazminata girer mi?
Kesinlikle evet. İş kazası sonrası PTSD (travma sonrası stres), depresyon, anksiyete yaygındır. Psikolog veya psikiyatrist tedavi masrafları, ilaç masrafları tazminata eklenir. Psikolog/psikiyatrist raporu sunun. Manevi tazminat ayrıdır, tedavi masrafı da ayrı alınır.

18. İşsizlik maaşı alınır mı? SGK ödemesi ne olur?
İş kazası sonrası çalışamayan işçi SGK’dan geçici iş göremezlik ödeneği (günlük brüt ücretin 2/3’ü) veya sürekli iş göremezlik geliri alır. İşsizlik maaşı farklıdır, işten çıkarılmada verilir. SGK ödemeleri tazminattan mahsup edilir (düşülür) ama çifte ödeme olmaz.

19. İş kazası raporunu işveren vermezse ne yapmalı?
SGK’ya dilekçe ile başvurun. SGK araştırma yapar, gerekirse iş müfettişi gönderir. İşverene idari para cezası keser. Rapor yoksa “iş kazası tespit davası” açın. Mahkeme olayın iş kazası olduğuna karar verirse tazminat davası açabilirsiniz. Mutlaka resmi kayıt altına alın!

20. İşveren mali sorumluluk sigortası varsa kimden alınır?
İşveren mali sorumluluk sigortası varsa sigorta şirketi tazminatı öder. Hem işverene hem sigorta şirketine dava açın (müteselsil sorumluluk). Sigorta şirketi ödemezse ona da icra takibi yapın. Sigorta kapsamını kontrol edin (bazıları sadece ölüm için öder).

21. Kaza yerinde fotoğraf çekmek gerçekten önemli mi?
ÇOK ÖNEMLİ! Kazanın nasıl olduğunu ispat için fotoğraf/video en güçlü delildir. İşveren sonra “emniyet ekipmanı vardı” der, fotoğraf olmadan ispatlayamazsınız. Kaza yeri, makine, ekipman, yaralanma, kan, koruyucu ekipman (varsa/yoksa) çekin. Hemen çekin, sonra iş yeri temizlenir!

22. Mahkeme kararına itiraz edilebilir mi? Nasıl?
Evet. Karar düşükse 2 hafta içinde İstinaf’a (Bölge Adliye Mahkemesi) başvurun. İstinaf kararına da itiraz varsa Temyiz’e (Yargıtay) başvurun. Her aşama 6-12 ay sürer. Avukatınız otomatik başvurur, siz sadece onaylarsınız. İtiraz hakkınızı kullanın, vazgeçmeyin.

23. Alt işveren (taşeron) iflas ederse veya kaçarsa ne olur?
Asıl işveren sorumludur. Taşeron ödemezse asıl işverenden tahsil edilir. Asıl işveren “ben taşeron kullandım” diyerek sorumluluktan kurtulamaz. İş Kanunu 2. madde: Asıl işveren müteselsilen sorumludur. Asıl işverene haciz yaptırın, iflas etse bile mal varlığı vardır.

24. İş kazası zamanaşımı kaç yıl? Ne zaman başlar?
10 yıldır (Borçlar Kanunu 146. madde). Maluliyet oranı kesinleşme tarihinden başlar. Örnek: Kaza 2020, rapor 2023’te kesinleşti → 2033’e kadar dava açılabilir. Ölümde ise ölüm tarihinden 10 yıl. Zamanaşımı geçince dava açılamaz, hiçbir hakkınız kalmaz. Ertelemeyin!

25. 2026 yılı güncel tazminat rakamları ne kadar?
Asgari ücret: ~20.000 TL/ay. Ortalama tazminat: %20 maluliyet = 500.000-800.000 TL, %50 maluliyet = 2-3 milyon TL, %100 maluliyet = 5-8 milyon TL. Ölümlü kaza: Aile başına toplam 8-12 milyon TL. Rakamlar her yıl artar (enflasyon). 2026 rakamları bu makalede günceldir.

İş Kazası Tazminat Hesaplama Haklarınız

📊 İş Kazası Tazminat Hesaplama Şeması

💼 İŞ KAZASI TAZMİNAT HESAPLAMA

4 Ana Kriter + 5 Tazminat Türü

Yaş • Maaş • Maluliyet • Kusur

💰 Maddi Tazminat

Gelir Kaybı + Tedavi Masrafı
Aktif + Pasif Dönem
En yüksek tutar

❤️ Manevi Tazminat

Acı, Elem, Psikolojik Zarar
Mahkeme Takdiri
30.000-500.000 TL

🏥 Geçici İş Göremezlik

Tedavi Süresince Gelir Kaybı
3 Ay – 1 Yıl
Kalıcı hasar yoksa

♿ Sürekli İş Göremezlik

Kalıcı Maluliyet
Ömür Boyu Gelir Kaybı
Maluliyet oranına göre

👨‍👩‍👧‍👦 Destekten Yoksun Kalma

Ölüm Halinde Aileye
Eş %40, Çocuk %30
Anne-Baba %15-25

İlgili Konular – Hızlı Erişim

📋 Kıdem Tazminatı

📅 İhbar Tazminatı

😔 Mobbing Tazminatı

⚖️ İşe İade Davası

Resmi Kaynaklar ve Mevzuat

📖 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu

Tam Metin (Madde 49-53: Haksız Fiil, Tazminat)

📖 5510 Sayılı SGK Kanunu

Tam Metin (Madde 13: İş Kazası Tanımı)

📖 6331 Sayılı İSG Kanunu

Tam Metin (İş Sağlığı ve Güvenliği)

🏛️ Yargıtay Karar Arama

Yargıtay 21. ve 9. HD Kararları

📊 TRH 2010 Yaşam Tablosu

TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu)





Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir